26 Nisan 2011 Salı

CİNAYETLER OTELİ_Agatha Christie

Yayın Evi: Altın Kitaplar
Basım Yılı: Ağustos 2010
Sayfa Sayısı: 146+30

Tarihin tozlu sayfalarından fırlamış gibi duran, öyle nostaljik bir atmosfere sahip bir yerdir Bertram Oteli. Tonton-sevimli yaşlı teyzelerin, emekli albay ve din adamlarının Londra'ya geldiklerinde kalmayı istedikleri türden sessiz sakin bir sığınak.. Miss Marple da alışveriş için geldiği büyük şehirde konaklamak için burayı tercih etmiştir. Bir süre geçtikten sonra otelde herşeyin aslında göründüğü gibi sukunetle akıp gitmediğini farkeder. Kapıcının öldürülmesinin ardından polis, yaşlı hafiyemizin yardımıyla katili bulur ve kapıların ardında dönen gizli dolapları açığa çıkarır.

Cinayetler Oteli daha önceki okuyuşumda çok karmaşık ve bazı yerlerini anlamsız bulduğum, böylelikle favori listeme girememiş bir kitabıydı Agatha Christie'nin. Bilhassa otelin atmosferinin uzun uzun anlatılmasından sıkılmıştım diye hatırlıyorum. Şimdi aradan yaklaşık 10-12 sene geçtikten sonra tekrar okuduğumda özellikle o kısımları sevmemi, Bertram'ın geçici sakinleri kadar olmasa da huzurlu bir ortamın ne anlama geldiğini bir parça daha farketmeye bağlıyorum.

Velhasıl bu defa kitabı sevdim. Miss Marple'ın çift isimli İngiliz mağazalarından aldığı keten çarşafları görmüş gibi bayıldım. Otelin sabah kahvaltısının harikuladeliğini ise aşağıdaki alıntıdan okuyabilirsiniz. :)  Adeta Tiktok'un çay partisi gibi . O kitabın da tamamını bir bulabilsem.

23 Nisan 2011 Cumartesi

MİSS MARPLE'IN SON MACERALARI_Agatha Christie

Yayın Evi: Altın Kitaplar
Basım Yılı: Eylül 2008
Sayfa Sayısı: 192

Agatha Christie'nin Kayıp On Bir Günü kitabının 260. sayfasında ünlü yazarın öfkeyle karışık tuhaf hisler duyduğu biriyle alakalı Terzi'nin Bebeği isminde bir hikaye yazdığı ifade edilir. Konusunu öğrendiğimden beri okumak istediğim bu hikaye Miss Marple'ın Son Maceraları'nda karşıma çıktı ve adeta büyüledi beni. Christie'nin son derece etkileyici, tarz hikayelerinden biriydi bu.

Öykü, Terzi Alicia Coombe'un atölyesinde bulunan, kimin getirdiği belli olmayan şık giyimli bir oyuncak bebeğin etrafında gelişen mistik olayları anlatıyor. Bu hikaye ile beraber Karanlık Sularda adındaki öyküde de Miss Marple yok. Bu ikisinin bir diğer ortak özelliği de içerdikleri doğaüstü öğelerin bir şekilde açıklanmamış olması.

Diğer öyküler içinde de benzer bir havayı taşıyanlar bulunmasına karşın tüm esrarengiz durumlara mantıklı birer açıklama getirmeyi ihmal etmemiş Agatha Christie.

Onun bu özenine muhalif, maalesef kitapta önemli görülmeyerek atlanmış yerler; bir çok çeviri eksiği var ki bu da Christie'nin bazı olayların çözümlerinde eksikler bırakmış olduğu izlenimini doğuruyor okuyucuda. Gerçekte ise kitabın orijinalinde bulunan bazı cümlelerin es geçilmesi gibi bir durum mevcut. Miss Marple Bir Hikaye Anlatıyor isimli öykünün sonunda g harflerini söyleyemeyen kadından bahsedilirken kırk yaşında olduğu ifade edilen cümlenin yokedilmesi gibi. Konuya tam vakıf olmadan yapılan tercümelerin sonuçları böyle vahim oluyor ne yazık ki.

Çeviri yönünden şanssız ve hacimsel olarak biraz cılız kalan bu kitap, içlerinden biri Cinayetler Oteli'nin sonunda ek olarak yayınlanan Greenshaw'ın Deliliği isimli öykü olmak üzere 7 Miss Marple macerası ve 2 de özgün hikaye içeriyor.

19 Nisan 2011 Salı

SUÇ ORTAKLARI_Agatha Christie

Yayın Evi: Altın Kitaplar
Basım Yılı: Mayıs 2010
Sayfa Sayısı: 287

Agatha Christie'nin genç dedektifleri Tommy ve Tuppence Beresford çifti kurdukları Blunt Dedektiflik Bürosu'na gelen ilginç olayları çözerken her bir konu için polisiye edebiyatının ünlü dedektiflerinden birinin tarzına bürünürler. Kitap bu yönüyle, zevkle okunan bir dedektif hikayeleri silsilesidir.

Dairedeki Peri ve Bir Demlik Çay: Tommy ve Tuppence'ın dedektiflik bürosu,  Herbert Jenkins'in Malcolm Sage isimli romanından esinlenerek oluşturulmuştur. Malcolm Sage'in dedektiflik bürosunun da aynı şekilde bir sekreteri (Tuppence'in Miss Robinson rolü) ve genç bir odacısı (Beresford'ların yardımcısı Albert) vardır. İki büro da telefon hatları ve alarmlarıyla dönemin modern birer mekanıdır. Sage işleri yoğunsa yeni gelen müşterileri kovabilecek kadar kaba olabilirken, Tommy ve Tuppence yoğun oldukları izlenimini vermek için gelenleri bekletmektedir.

Pembe İnci Olayı: Tommy bu hikayede kime öyküneceği konusunda biraz kararsızdır. Önce güzel şık bir ropdöşambır, bir çift Türk terliği ve kemanıyla Arthur Conan Doyle'ün Sherlock Holmes'ü olmaya karar verir ancak olay mahallini soruşturmaya giderken fikir değiştirir. Richard Austin Freeman'ın ünlü karakteri Dr Thorndyke'a öykünür, Tuppence ise onun asistanı Nathaniel Polton rolünü oynar.

Uğursuz Yabancı Olayı: Valentine Williams'ın Francis ve Desmond Okewood kardeşleri baz alınmıştır. Bölümde yine Tuppence'ın ağzından yazarın Çarpık Ayaklı Adam öyküsüne bir gönderme vardır.

Papazdan Kaçınmak ve Gazete Elbiseli Adam: Bu iki bölümlük hikaye şimdilerde neredeyse unutulmaya yüz tutmuş bir yazar olan İsabel Ostrander'ın Havadaki Kanıt öyküsüyle paraleldir. Her iki öyküde de ölen genç bir kadın kilit noktası mahiyetindeki son sözleriyle yer alır. Tommy ve Tuppence, eski bir polis memuru olan Tommy McCarty ve bir itfaiyeci Denis Riordan'ı oynamaktadırlar.

Kaybolan Kadının Gizemi: Sir Arthur Conan Doyle'nin Lady Frances Carfax'ın Kayboluşu isimli öyküsünü anımsatmakta, dedektiflerimiz Sherlock Holmes ve kadim dostu Watson'ı yadetmektedir.

Kör Adamın Oyunu: Bu bölümde Tommy, Clinton H. Staggs'ın kör dedektifi Thornley Colton gibi davranarak önce bir hayli eğlenir, sonrasında ise bu oyunu olayın çözümünde büyük bir rol oynar.

Sisteki Adam*: Klasik İngiliz yazar Gilbert Keith Chesterton'ın kurgu karakteri Father Brown stilinde bir hikayedir.

Kalpazan: Edgar Wallace'ın entrika tarzının bir yansıması şeklindedir.

Sunningdale'in Gizemi: Barones Orczy'nin Köşedeki Yaşlı Adam öyküsü üzerinden ilerlemektedir. Tuppence gazeteci Polly Burton havasındayken, Tommy ise Orczy'nin karakterlerinden Billy Owen kisvesinde bir ipe düğüm atıp durmaktadır.

Ölümün Pusuda Beklediği Ev: Bu dehşetli hikaye için Alfred Edward Wooley Mason'un ünlü dedektifi Hanaud ve Ok Evi isimli hikayesi  ilham kaynağıdır. Savaş döneminde bir hastanenin ecza bölümünde çalışan Christie'nin bilgisini konuşturduğu usta işi zehir hikayelerinden biri olarak Beresford'ların külliyatında yerini alır.

Çürütülemez Kanıt: Cinayet öyküsü olmayan bu bölümde kanıt mefhumu çevresinde dönen dedektif hikayeleri yazarı İrlandalı Freeman Wills Crofts'ın Scotland Yard Müfettişi Joseph French model alınmıştır.

Rahibin Kızı ve Kırmızı Konak: İki bölüm devam eden bu hikaye, Anthony Berkeley'in dedektifi Roger Sherringham'ın bir parodisi gibi başlar ve ünlü İngiliz polisiye yazarı Henry Christopher Bailey'in Dr. Fortune hikayelerinden Menekşe Tarlası'nı anımsatarak devam eder.

Büyükelçinin Botları: Yine H. C. Bailey'in dedektifleri doktor Reginald Fortune ve polis şefi Bell'in izlerini takip eden bir hikayedir.

16 Numaralı Adam:  Agatha Christie burada kendi meşhur romanlarından Büyük Dörtler'i model alır ve esinlenilen dedektifimiz tabii ki Hercule Poirot'dur.

 *Altın Kitaplar'da isim Çöplükteki Adam olarak çevrilmiş ama ne "mist" kelimesinin ne de hikayenin çöplükle bir alakası var.


Kaynakça: 
Wikipedia "Partners in Crime (Short Stories)" 
AGATHA CHRISTIE’s Partners in Crime, by Michael Grost
.
.

12 Nisan 2011 Salı

ÖLÜM SAATLERİ_Agatha Christie

Yayın Evi: Altın Kitaplar
Basım Yılı: Mart 2009
Sayfa Sayısı: 256

Nisan ayı Agatha Christie Okumaları'mın ilk kitabı Ölüm Saatleri'ydi. İçinde tadımlık Hercule Poirot da barındıran roman, genel itibariyle sürükleyen, akıcı bir anlatıma sahip. Daha önceki okuyuşumda da beğenmiş olduğumu hatırlıyorum. Ortalama bir Christie ayarında, sonunda taşların düzenlice yerli yerine oturduğu bir kitap.

Ölüm Saatleri'nde Agatha Christie, yazarın ve Colin Lamb adında bir genç adamın gözüyle olayları anlatmayı uygun bulmuş. Bir parça hareket katmak istedi herhalde.

Colin, bir casusluk görevi için Wilbraham Crescent semtini dolaşırken evlerin birinden genç bir kız fırlar ve içeride kör bir kadının bir ölünün üzerinde gezindiğini haykırır. Kızın adı Sheila Webb'tir ve bir daktilo bürosunda çalışmaktadır. İş için çağırıldığı eve geldiğinde orta yaşlı bir adamın cesediyle karşılaşmış ve şok geçirmiştir. Odada aynı zamanda hepsi bir saat ileri gitmiş dört saat bulunur.  Evin sahibi Miss Pebmarch, genç kızı bürodan istemediğini söyler. Birkaç gün sonra daktilo bürosundan bir kız öldürülür. Olayların iyice karmaşık bir hal alması üzerine, Colin'in eski dostu Hercule Poirot'ya başvurur. Sevgili dedektifimizin küçük gri hücreleri ve olayları karşı apartmandan gözleyen bir kız çocuğunun yardımıyla esrar çözülür.

Kitapta Hercule Poirot iyice yaşlanmış ve her zamanki adeti üzere koltuğunda oturarak olayları çözebileceğini ifade etmekte, Christie onun bu forsunu bozmamak için Colin Lamb'ı oluşturmuş olmalı. Sonlara doğru köpek-sahibi benzetmesinde açıkladığı gibi, onun yerine sağa sola koşacak, ortalığı didikleyecek birini bulmuş.

Bu arada Poirot'nun her zamanki gibi anlaşılmaz görünen tekerlemeler* mırıldanması ve bu defakileri Alis Harikalar Diyarında kitabından seçmesi çok güzeldi.


Ölüm Saatleri'nde cinayetin çözümüne direk etkisi olmasa da olay mahallinde anlatılan evlerin konumu biraz karışık geldi bana. Bazı Christie kitaplarında olduğu gibi bir kroki görebilsek iyi olurdu diye düşünüyorum.

* Agatha Christie ve kitaplarında geçen Çocuk Tekerlemeleri üzerine sıkı bir derleme okumak için cinairoman tartışma platformunu ziyaret edebilirsiniz.

9 Nisan 2011 Cumartesi

SON GECE / LAST NİGHT [2010]


Bazen bir filmi izlediğinizde onunla ilgili neden pek bir şey duymadığınızı, sessiz sedasız kenarda kalma nedenini daha iyi anlıyorsunuz. İran asıllı yönetmen Massy Tadjedin'in ilk denemesi Last Night, kendisini kanıtlamış oyunculardan kurulu kadrosuna rağmen böyle iddiasız ve tekdüze bir film. 

7 seneyi devirmiş, rayına oturarak sakinleşmiş bir evliliği sürdüren Joanna (Keira Knightley) ve Michael (Sam Worthington)'ın mutlulukları, Michael'in iş arkadaşı Laura (Eva Mendes)'yla yakınlaşmasıyla sarsılır. Çiftin kavgasının ardından Michael, Laura'nın da bulunduğu bir iş gezisine çıkar, Joanna ise eski bir arkadaşıyla (Alex rolünde Guillaume Canet) karşılaşır. Ayrı geçirdikleri bir gün ve gece boyunca Joanna ve Michael'ın evliliği işin içine giren üçüncü şahıslarla ciddi bir sınavdan geçecektir.. 


5 Nisan 2011 Salı

AGATHA CHRİSTİE OKUMALARI [Nisan 2011]

Daha önce Hercule Poirot Haftası ve Agatha Christie Haftası yapmıştık sevgili thalassapolis ve diğer değerli arkadaşlarımız'la. Şimdi ise upuzun bir ay boyunca sadece Agatha Teyze'mizle birlikte olmaya karar verdik. Nisan ayında okumak için 7 tane Agatha Christie seçtim. Kitapların hepsi daha önceki okuyuşumdan bu yana hayli zaman geçmiş olduğu için hafızamı tazelemek istediğim Christie'lerden:

Ölüm Saatleri

Neredeyse tamamına yakını Christie'nin insana güven veren, sevimli Miss Marple'ını içeren kitaplarımı okumak için sabırsızlandığımı söylememe gerek yok sanırım.  

Bu arada polisiye romanların kraliçesini seven, romanlarıyla haşır neşir olmaktan hoşlananlar için kapımız açık. Nisan ayı boyunca okumalarımıza katılabilir, ay sonunda yorumlarınızı bizimle paylaşabilirsiniz.  


20 Mart 2011 Pazar

İSTİRİDYE ÇOCUĞUN HÜZÜNLÜ ÖLÜMÜ_Tim Burton

Yayın Evi: Altıkırkbeş Yayınları
Basım Yılı: Ekim 2008
Sayfa Sayısı: 125

Şiirleri okuduğumdan beri "tarz" üzerine düşünüyorum. Kendine özgü bir anlatımı olması Tim Burton'un en ciddi avantajlarından biri bana göre.

Öykümsü şiir kitabında hikayeleri anlatılan bir dolu kız ve oğlan çocuğu, hepsi birbirinden enteresan ve dramatik karakterler.

İşin hoş tarafı Tim Burton'un dizelerinde istediği gibi dalga geçebilmesi, tasvir ettikleriyle iğnelemesi. Bunu yaparken ürkütücü, nerdeyse mekanik denilebilecek bir atmosfer oluşturması harikulade bir şey. Hatta bir yerinde ismini verirse onu dava edebilecek birinden dem vuruyor umarsız bir şekilde.

Kafasındaki dişliler başka türlü çalışan bu tuhaf adamın anlattıklarını okurken, kocaman gözlü, dikiş ağızlı hikaye kahramanlarının çizimleri de sağ taraftan o çılgın hayalleri tamamlıyor. Dönüp dolaşıp okunası, tebessümle gözyaşı arasında bir kitap.

19 Mart 2011 Cumartesi

ARKA SOKAKTAKİ CİNAYET_Agatha Christie

Yayın Evi: Altın Kitaplar
Basım Yılı: Şubat 2011
Sayfa Sayısı: 285

Altın Kitaplar uzun zamandır basımı olmayan Agatha Christie polisiyelerini yayınlamaya devam ediyor. 1966 yılında Ölünün Aynası adıyla basılmış, dört Poirot öyküsünden müteşekkil Murder in The Mews, orjinaline sadakatle Arka Sokaktaki Cinayet adı altında geçtiğimiz ay piyasaya çıkarak Christie'severleri heyecanlandırdı.

-Arka Sokaktaki Cinayet
-İnanılmaz Hırsızlık
-Ölünün Aynası
-Rodos Üçgeni

Son kelimesi "cinayet" olan polisiye roman isimleri her zaman daha fazla dikkati çekse de kitaptaki hikayeleri kıyasladığımızda üçüncü hikaye olan Ölünün Aynası'nın bir parça daha öne geçtiğini söyleyebilirim. Zaten kitap genel olarak kuvvetli- zayıf-kuvvetli-zayıf dört hikaye olarak toparlanmış.

Başı çeken öykülerden Arka Sokaktaki Cinayet ve Ölünün Aynası'nın intihar-cinayet ikilemi ve kilitli oda gibi birçok benzer yönü mevcutken, İnanılmaz Hırsızlık nedeni pek inandırıcı olmayan bir evrak çalınması olayını anlatıyor.  Son hikaye Rodos Üçgeni ise bana Ölüm Oyunu'nu anımsattı. İçerdiği aşk oyununun, Agatha Christie'nin "Hiçbirşey göründüğü gibi değildir" savını bilenler için çözmesi zor olmayan bir açıklaması var.


18 Mart 2011 Cuma

RÜZGARIN GÖLGESİ_Carlos Ruiz Zafon

Yayın Evi: Altın Kitaplar
Basım Yılı: Mayıs 2008
Sayfa Sayısı: 527

"Daniel, Barcelona'da eski bir kitapçı dükkanının sahibi olan babası onu Unutulmuş Kitaplar Mezarlığı'na getirdiğinde, "artık kimsenin hatırlamadığı, zaman içerisinde sonsuza dek unutulan ve günün birinde okurların eline düşecekleri saati bekleyen kitaplar"ın içinden Rüzgarın Gölgesi'ni seçer. Kitabı bir solukta okuduktan sonra, esrarengiz bir şekilde ortadan kaybolduğu söylenen yazar Julian Carax'a ne olduğunu öğrenmek, onda bir saplantı haline gelir. Fakat bu, hiç de kolay değildir. Kim olduğu bilinmeyen, tuhaf bir adam Julian'ın kitaplarını birer birer bulup yok etmektedir. Daniel, Julian'ın dramatik hikayesi ve kitaplarının izini sürerken, koruyucusu olduğu kitabın yazarının başına gelenlerin, kendi kalp kırıklıkları ve yaşam örgüsüyle nasıl örtüştüğünün de hayretle farkına varacak, ne pahasına olursa olsun bu gizemi aydınlatmak için savaşacaktır."

Rüzgarın Gölgesi, gerçekten enfes denilebilecek nitelikte bir roman. Kitabın kurgusal katmanları herhangi bir falsoya yer bırakmayacak şekilde özenle planlanmış. Hem içerdiği edebi dil, hem de konunun özgünlüğü ve ilginçliği açısından okuyucusunu doyuruyor.

17 Mart 2011 Perşembe

DELİFİŞEK_Jose Mauro De Vasconcelos

Yayın Evi: Can Yayınları
Basım Yılı: Mayıs 2010
Sayfa Sayısı: 103

Güneşi Uyandıralım'ı okuduğumda yaşadığım hayal kırıklığını üst seviyelere taşıyan kitap. Aslında bu kitabın Şeker Portakalı'nın devamı olduğunu da düşünmüyorum. Gum, Zeze'ye yakın bir karakter ama evlatlık olduğu ailenin bireylerinde anlaşılmaz bir artış ve önceki kitaplara uymayan tuhaf ayrıntılar var.

İkinci kitabın sonunda Zeze yirmili yaşlarına yaklaşıyor ve eğitimini tamamlayarak gerçek ailesinin yanına dönüyordu. Bu kitapta tekrar ablası Gloria ve küçük kardeşi Luis'le birlikte olacağını, onları kaybettiği zamanları anlatacağını düşünürken tamamen alakasız bir hikayeyle karşılaştım.

Delifişek'in önsözünde, yazarın bu kitabını çok sevdiği, hayatında çok ayrı bir yere koyduğundan bahsediliyor. "Devrimci" yönünü anlatıyormuş. Olay bütünlüğü ve hikaye dizimi bile olmayan, sadece baş karakterin tutkularından vazgeçmeye çalışmasını ve bunda muvaffak olamayışından duyduğu sıkıntıyı ve bencilliğini anlatan böylesi zayıf bir romana nasıl bir değer vermiş olabilir, bilmiyorum. Madem böyle bir kitap yayınlayacaktı, bunu Zeze'nin ismi üzerinden yapmasaydı en azından.

Kısaca Şeker Portakalı'nı seviyorsanız Deli Fişek'i okuyup da hiç canınızı sıkmayın diyorum.
.
.